ในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา เทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ได้เข้ามามีบทบาทในชีวิตประจำวันของผู้ใช้อินเทอร์เน็ตอย่างกว้างขวาง หนึ่งในนวัตกรรมที่ถูกพูดถึงมากคือ “AI Browser” หรือเบราว์เซอร์ที่ฝังฟังก์ชัน AI ไว้ในตัว เพื่อช่วยให้ผู้ใช้สามารถสรุปเนื้อหา ค้นหา แปลภาษา หรือแม้กระทั่งทำงานอัตโนมัติบนเว็บไซต์ได้โดยตรง
Gartner บริษัทวิจัยและวิเคราะห์ด้านเทคโนโลยีชั้นนำ ได้ออกคำแนะนำล่าสุดที่สร้างแรงสั่นสะเทือนในวงการ โดยระบุว่าองค์กรควร “บล็อกการใช้งาน AI Browser ทั้งหมดในช่วงเวลานี้” เนื่องจากความเสี่ยงด้านความปลอดภัยที่สูงเกินกว่าจะรับได้
AI Browser คืออะไร และทำงานอย่างไร
AI Browser ไม่ใช่เพียงเบราว์เซอร์ทั่วไปที่ใช้เปิดเว็บไซต์ แต่ถูกออกแบบให้มีสององค์ประกอบหลักที่แตกต่างจากเบราว์เซอร์แบบดั้งเดิม
องค์ประกอบแรกคือ “AI Sidebar” ซึ่งเป็นแถบเครื่องมือที่ให้ผู้ใช้สามารถโต้ตอบกับเนื้อหาบนหน้าเว็บได้โดยตรง เช่น การสรุปบทความ การค้นหาข้อมูลเพิ่มเติม หรือการแปลข้อความ โดยทั้งหมดนี้ทำผ่านบริการ AI ที่เชื่อมต่อกับระบบคลาวด์ของผู้พัฒนาเบราว์เซอร์
องค์ประกอบที่สองคือ “Agentic Transaction Capability” หรือความสามารถในการทำงานอัตโนมัติ เช่น การกรอกฟอร์ม การนำทางไปยังเว็บไซต์ที่เกี่ยวข้อง หรือแม้กระทั่งการทำธุรกรรมออนไลน์โดยไม่ต้องมีการคลิกจากผู้ใช้
ฟีเจอร์เหล่านี้ทำให้ AI Browser กลายเป็นเครื่องมือที่ทรงพลังและน่าสนใจสำหรับผู้ใช้ทั่วไป แต่ในมุมมองขององค์กรและผู้เชี่ยวชาญด้านความปลอดภัย มันกลับเป็นดาบสองคมที่อาจเปิดช่องให้เกิดการโจมตีหรือการรั่วไหลของข้อมูลได้ง่ายขึ้น
ความเสี่ยงที่ Gartner ชี้ให้เห็น
Gartner ระบุว่า การตั้งค่าเริ่มต้นของ AI Browser มักให้ความสำคัญกับ “ประสบการณ์ผู้ใช้” มากกว่าความปลอดภัย ซึ่งหมายความว่าข้อมูลที่ผู้ใช้กำลังดูอยู่ เช่น เนื้อหาบนเว็บ แท็บที่เปิดอยู่ หรือแม้กระทั่งประวัติการท่องเว็บ อาจถูกส่งไปยังระบบ AI บนคลาวด์โดยอัตโนมัติ หากไม่มีการปรับแต่งหรือควบคุมอย่างเข้มงวด สิ่งนี้สร้างความเสี่ยงอย่างมากต่อการรั่วไหลของข้อมูลที่อ่อนไหว โดยเฉพาะในองค์กรที่มีข้อมูลภายในจำนวนมหาศาล
นอกจากนี้ Gartner ยังเตือนถึงความเสี่ยงจาก “การโจมตีแบบ Prompt Injection” ซึ่งเป็นการหลอกให้ AI Browser ทำงานผิดพลาดหรือทำสิ่งที่ไม่ควรทำ เช่น การนำทางไปยังเว็บไซต์ฟิชชิ่ง การกรอกข้อมูลผิด หรือแม้กระทั่งการส่งข้อมูลรับรองเข้าสู่ระบบที่ไม่ปลอดภัย
ความสามารถในการทำงานอัตโนมัติของเบราว์เซอร์เหล่านี้จึงอาจกลายเป็นช่องทางให้แฮกเกอร์เข้ามาโจมตีได้โดยตรง
ตัวอย่างสถานการณ์ที่อาจเกิดขึ้นจริง
หนึ่งในตัวอย่างที่ Gartner ยกขึ้นมาคือ พนักงานอาจใช้ AI Browser เพื่อ “ทำแทน” งานที่น่าเบื่อและซ้ำซาก เช่น การฝึกอบรมด้านความปลอดภัยทางไซเบอร์ที่องค์กรบังคับให้ทำ หากพนักงานสั่งให้เบราว์เซอร์ทำแทน ผลลัพธ์คือการฝึกอบรมที่ไม่เกิดประโยชน์จริง และองค์กรก็เสียโอกาสในการสร้างความตระหนักรู้ด้านความปลอดภัย
อีกตัวอย่างคือการใช้ AI Browser ในระบบจัดซื้อภายใน หากเบราว์เซอร์กรอกข้อมูลผิดพลาด อาจทำให้เกิดการสั่งซื้อสินค้าที่ไม่ต้องการ หรือแม้กระทั่งการจองตั๋วเครื่องบินผิดเส้นทาง ซึ่งไม่เพียงสร้างความเสียหายทางการเงิน แต่ยังทำให้เกิดความวุ่นวายในการดำเนินงาน
แนวทางการลดความเสี่ยง
แม้ Gartner จะเสนอให้บล็อกการใช้งาน AI Browser ในช่วงนี้ แต่ก็มีข้อเสนอแนะสำหรับองค์กรที่ยังสนใจจะทดลองใช้ โดยแนะนำให้เริ่มจากการประเมินระบบ AI ที่อยู่เบื้องหลังเบราว์เซอร์ ว่ามีมาตรการความปลอดภัยเพียงพอหรือไม่ หากผ่านการประเมินแล้ว องค์กรควรให้ความรู้แก่ผู้ใช้ว่า “ทุกสิ่งที่พวกเขากำลังดูบนเบราว์เซอร์ อาจถูกส่งไปยังระบบ AI” เพื่อให้ผู้ใช้ระมัดระวังไม่เปิดข้อมูลที่อ่อนไหวในขณะที่ใช้ฟังก์ชัน AI Sidebar
นอกจากนี้ยังควรตั้งค่าการใช้งานให้เข้มงวด เช่น ปิดการเก็บข้อมูลถาวร หรือจำกัดไม่ให้เบราว์เซอร์สามารถเข้าถึงอีเมลภายในองค์กรได้
ทำไม Gartner ถึงเลือกใช้คำว่า “บล็อก”
คำแนะนำของ Gartner ไม่ได้ใช้ถ้อยคำเบา ๆ อย่าง “ระวัง” หรือ “ใช้ด้วยความระมัดระวัง” แต่เลือกใช้คำว่า “บล็อก” ซึ่งสะท้อนถึงระดับความเสี่ยงที่สูงมากในสายตาของนักวิเคราะห์ เหตุผลหลักคือความไม่แน่นอนของเทคโนโลยีนี้ แม้จะมีศักยภาพสูง แต่ก็ยังไม่มีมาตรฐานกลางที่ชัดเจนในการควบคุมความปลอดภัย และองค์กรส่วนใหญ่ยังไม่พร้อมที่จะรับมือกับความเสี่ยงที่อาจเกิดขึ้น การบล็อกจึงเป็นมาตรการที่ตรงไปตรงมาและปลอดภัยที่สุดในระยะสั้น
ผลกระทบต่ออนาคตของ AI Browser
คำแนะนำนี้อาจทำให้การพัฒนาและการนำ AI Browser มาใช้ในองค์กรชะลอตัวลง แต่ก็ไม่ได้หมายความว่าเทคโนโลยีนี้จะถูกละทิ้งไปโดยสิ้นเชิง ในทางกลับกัน มันอาจกระตุ้นให้ผู้พัฒนาเบราว์เซอร์และบริการ AI ต้องเร่งสร้างมาตรการความปลอดภัยที่เข้มงวดขึ้น เพื่อให้สามารถตอบโจทย์ทั้งด้านประสบการณ์ผู้ใช้และความปลอดภัยได้พร้อมกัน หากสามารถทำได้สำเร็จ AI Browser ก็ยังมีโอกาสที่จะกลายเป็นเครื่องมือสำคัญในอนาคต โดยเฉพาะในยุคที่องค์กรต้องการเพิ่มประสิทธิภาพและลดภาระงานที่ซ้ำซาก
AI Browser เป็นเทคโนโลยีที่น่าตื่นเต้นและมีศักยภาพสูง แต่ในมุมมองของ Gartner มันยังเต็มไปด้วยความเสี่ยงที่ไม่ควรมองข้าม ตั้งแต่การรั่วไหลของข้อมูล ไปจนถึงการโจมตีที่ซับซ้อนซึ่งอาจทำให้องค์กรเสียหายอย่างหนัก
คำแนะนำให้บล็อกการใช้งานจึงเป็นการป้องกันล่วงหน้าที่สมเหตุสมผลในเวลานี้
อย่างไรก็ตาม อนาคตของ AI Browser ยังไม่ถูกปิดตาย หากผู้พัฒนาสามารถสร้างมาตรการความปลอดภัยที่แข็งแกร่งและองค์กรสามารถจัดการความเสี่ยงได้อย่างมีประสิทธิภาพ วันหนึ่ง AI Browser อาจกลับมาในฐานะเครื่องมือที่ทรงพลังและปลอดภัยสำหรับการทำงานในโลกดิจิทัล
…..
เรียบเรียงโดย AiNextopia
…..
source : theregister.com